Andrew Mountbatten-Windsor ayaa laga xayuubiyay cinwaankiisii boqortooyo sanadkii hore sababo la xiriira saaxiibtinimadiisii dambile galmo ee geeriyooday, Jeffrey Epstein.
Andrew Mountbatten-Windsor, oo hore uga tirsanaa qoyska boqortooyada Boqortooyada Midowday, ayaa la xiray iyadoo lagu tuhunsan yahay ku-takri-fal awoodeed isagoo haya xil dowladeed.
War-saxaafadeed ay soo saartay booliska Thames Valley Khamiistii ayaa lagu sheegay: “Qeyb ka mid ah baaritaanka, maanta (19/2) waxaan xirnay nin ku jira lixdameeyadiisa oo kasoo jeeda Norfolk, laguna tuhunsan yahay ku-takri-fal awoodeed, waxaana ka wadnaa baaritaanno guryo ku yaalla Berkshire iyo Norfolk.”
“Ninkaasi weli wuxuu ku jiraa gacanta booliska.”
Boqor Charles III ayaa sheegay kadib xarigga in “sharcigu uu qaado jidkiisa” marka la eego baaritaanka lagu hayo walaalkiis.
Booliska ayaa baarayay eedeymo dhowr ah oo soo baxay kadib markii mas’uuliyiinta Mareykanka ay sii daayeen in ka badan 3 milyan oo bog oo dukumeenti ah oo la xiriira maalgashadihii fadeexadda galay.
Qaar ka mid ah faylashaasi waxay muujinayeen in Mountbatten-Windsor uu 2010-kii u gudbiyay Epstein warbixino ku saabsan Vietnam, Singapore iyo meelo kale oo uu booqday intii uu ahaa wakiilka ganacsiga UK. Qoraal qarsoodi ah ayuu sidoo kale ku weydiistay aragtida Epstein fursado maalgashi oo ka jira gobolka Helmand ee Afghanistan.
Booliska ayaa intaas ku daray: “Ma magacaabi doono ninka la xiray, sida ku cad hagidda qaranka. Fadlan xusuusnow in kiiskan uu hadda socdo, sidaas darteed waa in taxaddar laga muujiyo wax kasta oo la daabacayo si looga fogaado ku xadgudubka maxkamadda.”
Ku-xigeenka Taliyaha Booliska Oliver Wright ayaa yiri: “Kadib qiimeyn dhameystiran, waxaan hadda furnay baaritaan ku saabsan eedeyntan ku-takri-falka awoodeed.
“Waa muhiim inaan ilaalino hufnaanta iyo madaxbannaanida baaritaankeena annagoo la shaqeynayna la-hawlgalayaasheena si loo baaro dambigan lagu eedeeyay. Waxaan fahamsanahay xiisaha weyn ee dadweynaha ee kiiskan, waxaana bixin doonnaa warar cusub waqtiga ku habboon.”
Ra’iisul Wasaaraha UK Keir Starmer ayaa sheegay in Mountbatten-Windsor uu la shaqeeyo mas’uuliyiinta Mareykanka ee baaraya arrintan. “Qofna kama sarreeyo sharciga,” ayuu ku daray. Mountbatten-Windsor ayaa si joogto ah u beeniyay wax khalad ah oo uu galay.
Markii warka xarigga la shaaciyay, qoyska eedeysanaha Epstein, Virginia Giuffre, ayaa soo dhoweeyay warka. “Ugu dambeyn maanta, qalbiyadeenna jabay waa la dejiyay markii aan maqalnay in qofna uusan ka sarreyn sharciga, xitaa boqortooyo,” ayay walaalaheed ku yiraahdeen bayaan ay siiyeen CBS News. “Isagu waligiis ma ahayn amiir. Badbaadayaasha meel kasta jooga, Virginia tan adiga ayay kuu sameysay,” ayay qoyska Giuffre ku dareen. Giuffre ayaa is dishay sanadkii hore iyadoo 41 jir ah.
Giuffre waxay ku eedeysay in Epstein uu u gudbiyay si ay galmo ula sameyso Mountbatten-Windsor saddex jeer, laba ka mid ahna ay ahayd 17 jir oo keliya. Eedeymaheeda iyo dukumeentiyo kale oo la shaaciyay ayaa dib u kiciyay caro ka dhalatay xiriirkiisa Epstein.
Arrintani waxay ku dhammaatay in laga xayuubiyo cinwaannadiisii boqortooyo iyo sharafihii, isla markaana lagu dhawaaqo in laga saari doono gurigiisa ku yaalla dhulka boqortooyada ee Windsor, galbeedka London. Andrew mar walba wuu beeniyay inuu faraxumeeyay Giuffre.
Kadib markii ay dacwad ku soo oogtay, wuxuu siiyay magdhow malaayiin ginni ah sanadkii 2022, isaga oo aan qiran wax dambi ah.
‘Dharbaaxo kale oo ku dhacday boqortooyada’
Milena Veselinovic oo ka tirsan Al Jazeera kana warbixineysa London ayaa tiri: “Tani waa tallaabo aan horay loo arag oo laga qaaday amiir mar ahaa wiilkii boqoradda ugu jeclaa, isla markaana qabtay xilal sare oo badan oo ka tirsan nidaamka Ingiriiska, balse si tartiib ah hoos ugu dhacay sumcaddiisa sababo la xiriira xiriirkiisa nin lagu helay dambiyo carruur faraxumeyn ah. Tani waa dharbaaxo kale oo ku dhacday sumcadda boqortooyada.”
Michael Walker, oo ah falanqeeye siyaasadeed kana tirsan Novara Media, ayaa sheegay in horumarradan ay “si aad ah u dhaawacayaan” boqortooyada UK iyo guud ahaan nidaamka dalka.
“Waxaa jirta aragti ah in inkastoo Andrew laga fogeeyay qoyska boqortooyada, haddana mar walba ay ka daba timid tallaabooyinka,” ayuu u sheegay Al Jazeera.
“Ma muuqato in qoyska boqortooyada ay si dhab ah uga caroodeen arrimahan si anshax ahaan ah, kadibna u go’aansadeen inay dhinac u riixaan Andrew,” ayuu raaciyay.
“Waxay mar walba u muuqataa inay hal tallaabo ka dambeeyaan, marka musiibo sumcaddu timaaddo ayay yiraahdaan, ‘Sidee uga fogaan karnaa ninkan ceebta noo keenay?’ halkii ay ka oran lahaayeen, ‘Sidee uga qaadi karnaa tallaabooyin ku habboon ninkan khaladka galay?’”
Xarigga ayaa yimid kadib markii qoyska boqortooyada ay toddobaadkii hore ballanqaadeen inay la shaqeynayaan booliska wixii baaritaan ah ee la xiriira Mountbatten-Windsor.