Markii aan kula kulannay dhammaadkii toddobaadka xarunta dowladda ee Kyiv, wuxuu sheegay in halkii ay Ukraine lumin lahayd, ay dagaalka ku soo afjari doonto guul. Wuxuu si adag uga soo horjeeday bixinta qiimaha heshiis xabbad-joojin ah oo uu dalbanayo Madaxweynaha Ruushka, Vladimir Putin, kaas oo ah in laga baxo dhul istaraatiiji ah oo Ruushku ku guuldarreystay inuu qabsado inkastoo uu ku waayay tobanaan kun oo askari.
Putin, sida uu ii sheegay Zelensky, wuxuu durba bilaabay Dagaalkii Saddexaad ee Adduunka, jawaabta kaliya ee lagu joojin karana waa cadaadis militari iyo mid dhaqaale oo xooggan si loogu qasbo inuu dib u gurto.
“Waxaan aaminsanahay in Putin uu durba bilaabay. Su’aashu waa inta dhul ee uu qabsan karo iyo sida loo joojin karo… Ruushku wuxuu doonayaa inuu dunida ku qasbo qaab nololeed ka duwan kan ay dadku doorteen.”
Marka laga hadlayo dalabka Ruushka ee ah in Ukraine ku wareejiso 20% bariga gobolka Donetsk ee ay weli hayso khad magaalooyin ah oo Ukraine ugu yeerto “magaalooyin qalcad ah” iyo sidoo kale dhul dheeraad ah oo ku yaalla gobollada koonfureed ee Kherson iyo Zaporizhzhia, ma ahan mid macquul ah haddii ay keento xabbad-joojin?
“Anigu si kale ayaan u arkaa. Kaliya dhul uma arko. Waxaan u arkaa in la iska dhiibo oo la wiiqo booskeena, lana dayaco boqollaal kun oo dadkeenna ah oo halkaas ku nool. Taasi waa sida aan u arko. Waan hubaa in ‘ka bixitaankan’ uu kala qaybin doono bulshadeenna.”
Laakiin haddii ay qanciso Putin, miyaanay ahayn qiimo fiican oo la bixiyo?
“Waxaa laga yaabaa inuu ku qanco muddo kooban… wuxuu u baahan yahay nasasho… marka uu dib isu abaabulo, sida ay sheegeen saaxiibadeenna Yurub, waxay qaadan kartaa saddex ilaa shan sano. Aniga fikradayda, wuxuu ku soo kaban karaa wax ka yar laba sano. Halkee ayuu u sii jeesan doonaa xiga? Ma ogin, balse inuu rabo inuu sii wado dagaalka waa xaqiiqo.”
Waxaan kula kulmay Zelensky qol shir ku yaalla gudaha xarun dowladeed oo si adag loo ilaaliyo oo ku taalla bartamaha Kyiv. Wareysiga intiisa badan wuxuu ku hadlayay Af-Ukrainian.
Waxaa si cad u muuqda culayska hoggaamineed ee uu sido marka aad aragto feejignaanta ilaaladiisa amni. Gelitaanka dhismayaasha madaxtooyada ee Kyiv waa mid aad u adag, gaar ahaan waddan dagaal ku jira, iyadoo madaxweynaha mar hore Ruushku bartilmaameedsaday.
Inkastoo dhammaan arrimahaas, ninka markii hore ahaa madadaaliye, oo ku guuleystay nooca Ukrainian ee barnaamijka Strictly Come Dancing sanadkii 2006, isla markaana jilay madaxweyne lama filaan ah oo Ukraine ah majaajilo TV ah ka hor inta uusan noqon madaxweynaha dhabta ah, wuxuu u muuqdaa mid adkaysi badan.
Madaxweynaha Maraykanka, Donald Trump, ayaa sheegay ka hor wadahadalladii xabbad-joojinta ee ugu dambeeyay ee Geneva in “Ukraine ay si degdeg ah miiska u timaaddo.” Wuxuu u muuqdaa inuu cadaadis badan saarayo Ukraine halkii uu ka saari lahaa Ruushka.
Diblomaasiyiin reer galbeed ah ayaa muujiyay tan iyo xagaagii hore in Trump uu ku raacsan yahay Putin in tanaasul dhuleed oo Ukraine ka sameyso Ruushka ay fure u tahay xabbad-joojinta uu rabo.
Falanqeeyayaal badan oo ka baxsan Aqalka Cad ayaa sidoo kale aaminsan in Ukraine aysan ku guuleysan karin dagaalka, isla markaana haddii aysan tanaasul sameyn ay lumin doonto.
Markii aan waydiiyay Zelensky haddii Trump iyo kuwa kale ay qodob leeyihiin, wuxuu igu jawaabay: “Xaggee baad hadda joogtaa? Maanta waxaad joogtaa Kyiv, caasimadda dalkayaga, waxaad joogtaa Ukraine. Aad ayaan ugu mahadcelinayaa taas. Ma lumin doonaa? Dabcan maya, sababtoo ah waxaan u dagaallameynaa madaxbannaanida Ukraine.”
Zelensky wuxuu marar badan sheegay in Ukraine ay guuleysan karto, balse sidee ayay guushu u ekaan doontaa?
Wuxuu sheegay in guushu ka dhigan tahay soo celinta nolol caadi ah iyo joojinta dilalka. Laakiin aragtidiisa ballaaran ee guusha waxay ku saabsan tahay khatarta caalamiga ah ee uu sheegay inay ka imanayso Putin.
“Joojinta Putin maanta iyo ka hortagga inuu qabsado Ukraine waa guul u soo hoyata dunida oo dhan. Sababtoo ah Putin kuma ekaan doono Ukraine.”
Ma guushu waa soo celinta dhulka oo dhan?
“Waan sameyn doonnaa. Taasi waa hubaal. Waa arrin waqti ah. Haddii maanta la sameeyo, waxay la macno tahay in la waayo malaayiin qof, sababtoo ah ciidanka Ruushku waa weyn yahay, waxaanan fahamsanahay qiimaha tallaabooyinkaas. Dhul maxaa qiimo u leh haddii aysan dad joogin? Si daacad ah, waxba.”
Wuxuu intaas ku daray inaysan haysan hub ku filan, taas oo ku xiran saaxiibadooda. Soo celinta xuduudaha caddaaladda ah ee 1991—sanadkii Ukraine ku dhawaaqday madaxbannaanideeda, taas oo keentay burburkii Midowgii Soofiyeet—ma aha oo kaliya guul, balse waa caddaalad.
Sannad ka hor, Zelensky wuxuu booqday Aqalka Cad halkaas oo diblomaasi reer galbeed ah uu ku tilmaamay “weerar diblomaasiyadeed oo la qorsheeyay” oo uga yimid Trump iyo madaxweyne ku xigeenkiisa. Tan iyo markaas, isagoo la sheegay inuu la taliyay la-taliyaha amniga qaranka ee Britain, Jonathan Powell, Zelensky wuxuu ka fogaaday iska horimaadyo dadweyne oo uu la galo Trump.
Maraykanku wuxuu joojiyay inta badan gargaarkii milatari ee Ukraine, balse weli wuxuu siiyaa xog sirdoon oo muhiim ah, halka waddamada Yurub ay malaayiin doolar ku iibsadaan hub Maraykanka ka yimaada si ay ugu diraan Ukraine.
Markii aan weydiiyay Zelensky eedeymaha Trump ee uu ku tilmaamay kaligii-taliye bilaabay dagaalka—oo la mid ah sheegashada Putin—wuxuu qoslay.
“Ma ihi kaligii-taliye, mana aanan bilaabin dagaalka, taas baa jirta.”
Markii aan weydiiyay haddii la aamini karo Trump, wuxuu sheegay in dammaanadaha amniga ay tahay in ay ansixiyaan Congress-ka Washington DC si ay u noqdaan kuwo adkeysi leh, maadaama madaxdu is beddelaan balse hay’aduhu sii jiraan.
Zelensky wuxuu sheegay in dammaanadahaas amni ay tahay in la helo ka hor inta uusan ka fiirsan dalabka Maraykanka ee ah in la qabto doorasho guud xagaagan—arrin uu sheegay inay la mid tahay qodob kale oo Ruushku ku celceliyo oo ah in Zelensky yahay madaxweyne sharci-darro ah.
Doorashooyin ayaa la qorsheeyay 2024, balse lama qaban karin maadaama sharci dagaal (martial law) la dhaqan geliyay kadib duullaankii ballaarnaa ee Ruushka.
Zelensky wuxuu sheegay in doorasho la qabto ay farsamo ahaan suurtagal tahay haddii sharciga wax laga beddelo, balse marka hore loo baahan yahay dammaanad amni.
Markii aan soo jeediyay in laga yaabo inuu ka soo horjeedo fikradda doorashada, wuxuu yiri:
“Haddii tani ay shardi u tahay dhammaadka dagaalka, aynu sameyno. Waxaan la hadlay saaxiibada, waxaan ku iri: ‘Go’aamiya hal arrin—ma rabtaan inaad iga takhalustaan mise inaad qabataan doorasho? Haddii aad rabtaan doorasho, qabta si daacad ah, si ay dadka Ukraine u aqoonsadaan marka hore, adinkuna u aqoonsataan inay yihiin doorashooyin sharci ah.’”