Kiiska dilkii naxdinta lahaa ee Maxamed, oo ahaa wiil Soomaali ah oo 14 jir ahaa, ayaa mar kale dib uga soo muuqday maxkamadaha dalka Sweden, kaddib markii Hay’adda La-dagaallanka Takoorka ee dalkaas (Diskrimineringsombudsmannen – DO) ay dacwad rasmi ah ka gudbisay Booliska Sweden, iyadoo ku eedeysay inay qoyskiisa kula dhaqmeen si takoor ku saleysan asalkooda.
Dacwaddan ayaa dib u soo celisay su’aalo culus oo ku saabsan hab-dhaqanka hay’adaha amniga Sweden, gaar ahaan sida ay ula macaamilaan qoysaska ka soo jeeda bulshooyinka muhaajiriinta ah marka ay soo gudbiyaan cabashooyin ama digniino la xiriira badbaadada carruurtooda.
Hay’adda DO ayaa sheegtay in Booliska Sweden ay ku guuldarreysteen inay hooyada wiilka siiyaan adeeg turjumaad, isla markaana aysan dib ula soo xiriirin sidii ay hore ugu ballanqaadeen, inkastoo qoysku uu si cad uga digay khatarta soo wajahday wiilkooda.
Maxamed oo ahaa wiil 14 jir ah ayaa bishii Luulyo 2023 laga waayay xarun daryeel carruur oo uu ku sugnaa dalka Sweden.
Maalmo ka hor inta aan la waayin, qoyskiisa ayaa Booliska la wadaagay walaac ku saabsan xaaladdiisa, iyagoo ka digay khatar ay u arkayeen inay soo wajahday wiilka.
Hase yeeshee, afar maalmood kaddib markii la waayay ayaa meydkiisa laga helay meel u dhow magaalada Nynäshamn, oo ku taalla koonfurta caasimadda Stockholm.
Dilka wiilka ayaa argagax iyo murugo ka dhex abuuray bulshada Soomaaliyeed ee Sweden, waxaana kiiska markii dambe soo baxday inuu xiriir la lahaa shabakadaha dambiyada abaabulan ee dalkaas.
Baaritaan ay samaysay idaacadda Sveriges Radio ayaa daaha ka qaaday in xubno ka tirsan shabakadda dambiyada ee Foxtrot ay afduubteen oo jirdileen Maxamed, ka hor inta aan la dilin.
Kiiska ayaa sidoo kale dhaliyay dhaleeceyn loo jeediyay Booliska, taas oo la xiriirtay sida ay uga jawaabeen digniinihii ay qoysku hore u gudbiyeen.
Hay’adda La-dagaallanka Takoorka ee Sweden ayaa baaritaan ku sameysay habkii Boolisku ula macaamileen qoyska Maxamed, waxayna sheegtay inay jiraan arrimo muujinaya in qoysku la kulmay takoor ku saleysan asalkooda.
Sida ay hay’addu sheegtay, hooyada Maxamed oo aan ku hadlin luqadda Swedish-ka looma diyaarin turjumaan markii ay Booliska la xiriirtay, taas oo caqabad ku noqotay gudbinta iyo fahamka xogta ay dooneysay inay la wadaagto saraakiisha.
Waxaa intaas dheer in Boolisku aysan dib ula soo xiriirin hooyada, inkastoo ay hore ugu ballanqaadeen inay arrinta dib uga soo warcelin doonaan.
Arrin kale oo xasaasi ah ayaa ah in walaashiis oo 12 jir ahayd ay markii hore Booliska kala hadashay xaaladda walaalkeed, taas oo muujineysa in carruurta qoyska ay iyaguna isku dayayeen inay digniin ka bixiyaan khatarta ay dareemayeen.
Hay’adda DO waxay aaminsan tahay in hab-dhaqankaasi uu jebin karo sharciga ka hortagga takoorka, waxayna go’aansatay inay arrinta u gudbiso maxkamad si loo helo go’aan sharci ah.
Booliska Sweden ayaa sannadkii 2025 qirtay inay ku guuldarreysteen inay si buuxda u gutaan qaar ka mid ah waajibaadkooda maamul iyo kuwa la xiriira Heshiiska Qaramada Midoobay ee Xuquuqda Carruurta.
Hase yeeshee, Boolisku waxay diideen eedeynta ah in qoyska Maxamed lagu sameeyay takoor ku saleysan asalkooda.
Kala duwanaanshahan ayaa hadda noqonaya qodobka ugu weyn ee ay maxkamaddu dhegeysan doonto: in khaladaadkii Booliska ay ahaayeen kuwo maamul oo keliya, mise ay sidoo kale ku saleysnaayeen takoor ka dhan ah qoyska sababo la xiriira asalkooda.
Dhinaca kale, baaritaankii dembiga ee dilka Maxamed ayaa sababay in saddex nin lagu xukumo xabsi daa’in, kaddib markii lagu helay dambiga dilka wiilka.

Kiiska ayaa lala xiriiriyay shabakadda Foxtrot, oo ka mid ah kooxaha dambiyada abaabulan ee sida weyn uga dhex muuqda rabshadaha iyo dilalka ka dhaca Sweden.
Waxaa sidoo kale la sheegay in saaxiibkii Maxamed ee Layth, oo isaguna ahaa 14 jir, lagu dilay falal la xiriira rabshadaha kooxaha dambiyada abaabulan.
Labadan dil ayaa mar kale muujiyay halista ay carruurta iyo dhallinyaradu kala kulmaan shabakadaha dambiyada abaabulan, gaar ahaan marka ay kooxahaasi isku dayaan inay carruurta u adeegsadaan falal dambiyeed ama ay bartilmaameedsadaan.
Maxkamadda Degmada Stockholm ayaa la filayaa inay dacwadda dhageysato 13-ka, 14-ka iyo 27-ka May 2027.
Maxkamaddu waxay baari doontaa in hooyada Maxamed iyo walaashiis lagu sameeyay takoor sharci ahaan la aqoonsan karo iyo in Boolisku ku xadgudbeen xuquuqdooda.
Hay’adda DO ayaa sidoo kale dalbanaysa in qoyska la siiyo magdhow dhan 300,000 oo karoon oo Swedish ah.
Haddii maxkamaddu aqbasho dacwadda, waxay noqon doontaa go’aan muhiim ah oo ku saabsan mas’uuliyadda hay’adaha amniga iyo waajibaadka ka saaran inay si siman ula dhaqmaan dhammaan muwaadiniinta, iyadoon loo eegin asalkooda ama luqaddooda.
Kiiskan ayaa leh muhiimad gaar ah, maadaama uu yahay dacwaddii ugu horreysay ee Hay’adda La-dagaallanka Takoorka ee Sweden ay si rasmi ah maxkamad uga gudbiso Booliska dalkaas.
Waxay sidoo kale iftiiminaysaa muhiimadda ay leedahay in hay’adaha dowladda ay si dhab ah u qaataan digniinaha ay soo gudbiyaan qoysaska, gaar ahaan marka ay arrintu khuseyso badbaadada carruurta.
Adeegga turjumaaddu wuxuu ka mid yahay waxyaabaha muhiimka u ah in qof kasta uu si buuxda ula xiriiri karo hay’adaha dowladda, una gudbin karo cabasho ama digniin isaga oo aan caqabad luqadeed kala kulmin.
Dilka Maxamed wuxuu ahaa dhacdo murugo leh oo saamayn ku yeelatay qoyskiisa iyo bulshada Soomaaliyeed ee Sweden. Hase yeeshee, dacwadda cusub waxay kiiska ka dhigaysaa mid aan ku koobnayn oo keliya raadinta caddaaladda dilka wiilka, balse sidoo kale taabanaya isla-xisaabtanka Booliska iyo ilaalinta xuquuqda dadka ka soo jeeda bulshooyinka muhaajiriinta ah.
Go’aanka Maxkamadda Degmada Stockholm ee la filayo May 2027 ayaa la sugayaa, iyadoo ay tahay inay go’aamiso in qoyska Maxamed uu la kulmay takoor iyo in Booliska Sweden lagu waajibin karo bixinta magdhowga la dalbaday.
