HNN: Madaxweyne Donald Trump ayaa ku sheegay warqad uu u diray Kongareeska Jimcihii in colaaddii u dhexeysay Iran ay “dhammaatay,” isagoo gaadhay xilli sharci ah oo ku qasbaya in hawlgallada milatari la joojiyo haddii aan sharci-dejiyayaashu oggolaan isticmaalka xoogga.
Sheegashada Trump waxay timid iyadoo Mareykanku weli sii wado cunaqabatayn badeed (naval blockade) oo uu ku hayo Iran, isla markaana uusan meesha ka saarin suurtagalnimada weerarro kale oo mustaqbalka ah oo ka dhan ah dalkaas.
Xeerka loo yaqaan War Powers Resolution ee la ansixiyay 1973 wuxuu waajibinayaa in madaxweynayaashu ka saaraan ciidamada Mareykanka dagaal kasta oo aanu Kongareesku oggolaan, muddo 60 maalmood gudahood ah laga bilaabo marka Aqalka Cad uu Kongareeska ku wargeliyo colaadda, waqti xaddidan oo Trump uu gaaray Jimcihii.
Trump wuxuu warqaddiisa Jimcaha u diray sharci-dejiyeyaasha ku sheegay in colaadda si dhab ah u dhammaatay tan iyo markii Mareykanka iyo Iran ay bishii hore ku heshiiyeen xabbad-joojin.
“Wax is-weydaarsi rasaas ah ma dhicin intii u dhaxaysay Ciidamada Mareykanka iyo Iran tan iyo 7-da Abriil 2026,” ayuu Trump ku qoray warqadda, oo ay heshay The Washington Post. “Colaaddii bilaabatay 28-kii Febraayo 2026 way dhammaatay.”
Doodda madaxweynaha waxay la mid ahayd waxa Wasiirka Difaaca Pete Hegseth uu sheegay Khamiistii intii uu markhaati ka hor bixinayay Guddiga Adeegyada Ciidamada ee Senate-ka. Trump sidoo kale wuxuu Jimcihii soo jeediyay inuu aaminsan yahay in shuruudda ku qasbaysa in ciidamada Mareykanka lagu soo celiyo 60 maalmood gudahood ay ka hor imanayso dastuurka.
“Dad badan ayaa u arka arrintan mid gebi ahaanba ka hor imanaysa dastuurka,” ayuu Donald Trump u sheegay wariyeyaasha. “Sidoo kale, waxaan lahayn xabbad-joojin, taasna waxay ku siinaysaa waqti dheeraad ah.”
Dimuqraadiyiintu si degdeg ah ayay uga falceliyeen. Hoggaamiyaha laga tirada badan yahay ee Senate-ka, Charles E. Schumer, ayaa doodda Trump ku tilmaamay qoraal uu ku daabacay X inay tahay “hadal aan sax ahayn.”
“Madaxweyne Trump oo ku dhawaaqaya in dagaalka Iran ‘dhammaaday’ ma muujinayso xaqiiqda ah in tobannaan kun oo askar Mareykan ah oo ku sugan gobolka ay weli khatar ku jiraan, in maamulka uu si joogto ah u hanjabayo kordhinta colaadda, ama in marin-badeedka Strait of Hormuz uu weli xiran yahay isla markaana qiimaha gudaha uu si aad ah u kacayo,” ayay tiri Senator Jeanne Shaheen (New Hampshire), oo ah Dimuqraadiyadda ugu sarreysa ee Guddiga Xiriirka Dibadda ee Senate-ka. “Madaxweyne Trump wuxuu galay dagaalkan isaga oo aan lahayn istaraatiijiyad iyo oggolaansho sharci, mana jiraan wax maanta la sheegay oo beddelaya xaqiiqooyinkaas.”
Trump ma aha madaxweynihii ugu horreeyay ee ku doodaya inuusan ku xaddidnayn muddada 60-ka maalmood ah. Madaxweyne Barack Obama ayaa duqeymo ka fuliyay Libya muddo ka badan 60 maalmood isaga oo aan oggolaansho ka helin Kongareeska, sidoo kale Madaxweyne Bill Clinton ayaa sidaas oo kale ka sameeyay Kosovo. (Maamulka Clinton wuxuu ku dooday in Kongareesku si dadban u oggolaaday weerarrada isagoo meel mariyay sharci maalgelinaya hawlgalladaas muddo 60 maalmood gudahood ah.)
Xeerka War Powers Resolution wuxuu siinayaa madaxweynayaasha 30 maalmood oo dheeraad ah si ay uga saaraan ciidamada Mareykanka colaadaha haddii ay caddeeyaan in ay jirto “baahi milatari oo aan laga maarmaan ahayn,” balse maamulka hadda muuqaal ahaan ma uusan dalban kordhin noocaas ah.
Qaar ka mid ah Jamhuuriyiinta Senate-ka ayaa toddobaadyadii u dambeeyay sheegay inay u arkaan muddada 60-ka maalmood ah mid muhiim ah.
Senator John Curtis (Jamhuuri, Utah) ayaa sheegay inuusan taageeri doonin maalgelin dheeraad ah oo loogu talagalay hawlgallada milatari ee ka dhanka ah Iran haddii uusan Kongareesku si rasmi ah ugu dhawaaqin dagaal. Senator Susan Collins (Jamhuuri, Maine) ayaa iyaduna sheegtay in Kongareesku u baahan doono inuu oggolaado dagaalka haddii uu dhaafo 60 maalmood.
Hoggaamiyaha aqlabiyadda Senate-ka, John Thune (South Dakota), iyo Jamhuuriyiin kale ayaa maamulka ugu baaqay inuu caddeeyo sida uu u qorsheynayo inuu ku soo afjaro dagaalka iyadoo muddada 60-ka maalmood ah ay soo dhowaanayso.
“Waxaan rajeynayaa inay noo iman karaan dhammaadka toddobaadka ama marka [Kongareesku soo laabto 11-ka May] oo ay xaqiijiyaan in arrintani ku socoto waddo lagu soo gabagabeynayo, isla markaana ay qaadayaan tallaabooyinka soo socda oo colaadduna dhowaan dhammaan doonto,” ayuu Senator Josh Hawley (Jamhuuri, Missouri) u sheegay wariyeyaasha toddobaadkan.
Susan Collins ayaa ku biirtay Dimuqraadiyiinta iyo Senator Rand Paul (Jamhuuri, Kentucky) si ay u codeeyaan Khamiistii in la horumariyo qaraar ku saabsan awoodaha dagaalka oo ku amraya Trump inuu ka saaro ciidamada Mareykanka. Senate-ka ayaa diiday qaraarkaas kaasoo ahaa kii lixaad ee Dimuqraadiyiintu ku qasbeen in cod loo qaado tan iyo bilowga dagaalka — cod u dhexeeyay 50-47.
“Dastuurku wuxuu siinayaa Kongareeska door muhiim ah go’aamada dagaal iyo nabad, Xeerka War Powers-kuna wuxuu dejinayaa muddo cad oo 60 maalmood ah oo Kongareesku ku oggolaan karo ama ku joojin karo ku lug lahaanshaha Mareykanka ee colaadaha dibadda,” ayay Collins ku sheegtay bayaan ku saabsan codkeeda. “Muddadaas ma aha talo; waa waajib.”
Senator Lisa Murkowski (Jamhuuri, Alaska) ayaa diiday qaraarka Khamiistii, balse waxay sheegtay inay ka walaacsan tahay in Kongareesku uusan u codeyn oggolaanshaha dagaalka. Kongareesku wuxuu hore u ansixiyay oggolaansho la mid ah isticmaalka xoogga milatari ka hor dagaalladii Afghanistan iyo Iraq, balse Trump ma uusan weydiisan sharci-dejiyeyaasha inay sidaas sameeyaan ka hor weerarkii Iran ee Febraayo.
Murkowski waxay Khamiistii sheegtay inay qorsheyneyso inay soo bandhigto sharci oggolaanaya dagaalka haddii muddada 60-ka maalmood ah ay dhaafto iyadoo aan jirin “qorshe la isku halayn karo iyo macluumaad ka imanaya maamulka.”
“Kongareesku door ayuu leeyahay. Kongareesku waa inuu istaagaa oo uu gutaa doorkaas, waajibaadka uu dastuurku na saaray,” ayay ka tiri fadhiga Senate-ka. “Waxaan u leenahay ragga iyo dumarka u adeegaya dalkeenna weyn.”
Heemaal News Network.
